ทะเลบ้านเรา เราช่วยกันดูแล
ชาวท้องตมใหญ่อยู่กับทะเลมาหลายชั่วอายุคน ทะเลจึงไม่ใช่แค่ที่ทำมาหากิน แต่เป็นบ้าน เป็นครู เป็นห้องเรียน และเป็นชีวิตของชุมชน การดูแลทะเลที่นี่จึงเริ่มจากคนในพื้นที่ ที่รู้จักทะเลของตัวเองดีที่สุด
พื้นที่ภาพหลักหน้าอนุรักษ์
ใส่ภาพบ้านปลา ม้าน้ำ ปะการัง หญ้าทะเล ดำน้ำ หรือภาพชาวบ้านร่วมกันดูแลทะเลในขั้นถัดไป
งานอนุรักษ์ที่ทำให้ทะเลมีบ้าน
กิจกรรมอนุรักษ์ของท้องตมใหญ่เกิดจากภูมิปัญญาชาวบ้านและการลงมือทำจริง เพื่อให้สัตว์น้ำมีที่อยู่ มีที่วางไข่ มีที่หลบภัย และให้ระบบนิเวศชายฝั่งค่อย ๆ ฟื้นตัว
บ้านปลา
แหล่งอาศัยสัตว์น้ำที่ออกแบบจากความรู้ของชุมชน เพื่อช่วยให้ปลาและสัตว์ทะเลกลับมาอยู่ใกล้บ้าน
บ้านลูกปู
แนวคิดธนาคารปูม้าและการดูแลลูกปู ให้ทรัพยากรชายฝั่งมีโอกาสเติบโตและกลับคืนสู่ทะเล
บ้านหมึก
แหล่งวางไข่ของหมึกหอมที่ชุมชนช่วยกันดูแล เพื่อให้วงจรชีวิตของสัตว์น้ำยังเดินต่อได้ในธรรมชาติ
แผน 50 ปี: ดูแลทะเลทีละช่วงสิบปี
การอนุรักษ์ที่ท้องตมใหญ่ไม่ได้มองแค่กิจกรรมครั้งเดียวจบ แต่ค่อย ๆ วางงานเป็นช่วงเวลา เพื่อให้การฟื้นฟูทะเล การเรียนรู้ และการจัดการพื้นที่เดินต่อได้ในระยะยาว
จัดการอ่าว 3 ชั้น
บ้านสัตว์น้ำอ่าวท้องตม
Marine Park
Marine Based Station
Community Based Conservation
จากกติกาทะเลหน้าบ้าน สู่ LMMA และ OECMs
พื้นที่อนุรักษ์โดยชุมชนไม่ได้ต้องเริ่มจากศูนย์เสมอไป ท้องตมใหญ่และเครือข่ายชายฝั่งมีบทเรียนเรื่องแนวเขต กติกา การเฝ้าระวัง และการดูแลกันเองมายาวนาน สิ่งที่กำลังทำต่อคือการเชื่อมฐานชุมชนเหล่านี้ ให้สื่อสารกับกลไกรัฐและกติกาสากลได้ชัดขึ้น
LMMA
แนวคิดพื้นที่ทะเลและชายฝั่งที่ท้องถิ่นหรือชุมชนมีบทบาทในการบริหารจัดการ โดยอาศัยกติกา ความรู้ และการเฝ้าระวังจากคนในพื้นที่
OECMs
การยกระดับพื้นที่ที่ชุมชนดูแลอยู่แล้ว ให้เห็นผลด้านการอนุรักษ์ และเชื่อมโยงกับมาตรฐานสากล โดยไม่ตัดขาดจากสิทธิ วิถีชีวิต และบทบาทของชุมชน
ไม่ได้รอให้ใครมาทำแทน
หัวใจของการอนุรักษ์ท้องตมใหญ่คือ ชุมชนลุกขึ้นมาดูแลทะเลด้วยตนเอง ใช้ความรู้ท้องถิ่น ประสบการณ์จริง และความร่วมมือกับเครือข่าย เพื่อให้ทะเลยังเป็นบ้านของสัตว์น้ำ และเป็นฐานชีวิตของคนรุ่นต่อไป
- ✓ ดูแลแหล่งอาศัยสัตว์น้ำ เช่น บ้านปลา บ้านลูกปู บ้านหมึก
- ✓ สื่อสารกติกาการใช้ทะเลอย่างรับผิดชอบ
- ✓ เฝ้าระวังพื้นที่ทะเลและชายฝั่งจากฐานชุมชน
- ✓ เชื่อมโยงการท่องเที่ยวโดยชุมชนกับการอนุรักษ์
- ✓ เปิดพื้นที่เรียนรู้ให้เยาวชน หน่วยงาน และเครือข่ายเข้ามาเห็นของจริง
การอนุรักษ์ทะเลต้องเดินไปพร้อมเครือข่าย
งานของท้องตมใหญ่เชื่อมกับเครือข่ายการท่องเที่ยวโดยชุมชน เครือข่ายชาวประมงพื้นบ้าน หน่วยงาน สถานศึกษา อาสาสมัคร และคนทำงานทะเล เพื่อให้การดูแลทะเลไม่ได้เป็นภาระของใครคนเดียว
เครือข่ายการท่องเที่ยวโดยชุมชน
ใช้การท่องเที่ยวเป็นช่องทางให้ผู้มาเยือนได้เข้าใจทะเล ชุมชน และการอนุรักษ์ พร้อมเชื่อมบทเรียนจากระดับอำเภอ จังหวัด ภาคใต้ และระดับประเทศ
เครือข่ายชาวประมงพื้นบ้าน
เชื่อมความรู้ของคนทำทะเลจริง กับการดูแลทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง เพื่อให้การอนุรักษ์ไม่แยกจากวิถีชีวิตของคนในพื้นที่
เครือข่ายการเรียนรู้
เปิดพื้นที่ให้โรงเรียน เยาวชน หน่วยงาน อาสาสมัคร และผู้สนใจ เข้ามาเรียนรู้จากพื้นที่จริง เห็นทั้งปัญหา วิธีคิด และการลงมือทำของชุมชน
ต่อยอดจากงานอนุรักษ์ ไปสู่การเที่ยวและการเรียนรู้
การดูแลทะเลของท้องตมใหญ่เชื่อมกับการท่องเที่ยว การเรียนรู้ คอร์สภาคสนาม และการออกแบบกิจกรรมร่วมกับชุมชน เลือกเส้นทางที่เหมาะกับคุณได้เลยครับ
อยากเรียนรู้เรื่องการอนุรักษ์ทะเลโดยชุมชน ทักมาคุยกันก่อนได้ครับ
เหมาะสำหรับนักท่องเที่ยว เยาวชน สถานศึกษา หน่วยงาน อาสาสมัคร เครือข่ายชายฝั่ง และผู้สนใจงานอนุรักษ์ทะเลที่อยากเห็นตัวอย่างจากพื้นที่จริง
Facebook: โฮมสเตย์ท้องตมใหญ่